Αξιοθέατα

Ο παραδοσιακός οικισμός
Ολόκληρος ο Μόλυβος αποτελεί ένα αξιοθέατο μια που έχει διατηρήσει ανέπαφο σχεδόν τον ιδιόμορφο χαρακτήρα του. Από τους βυζαντινούς χρόνους μέχρι και τις μέρες μας, ο Μόλυβος παραμένει και εξελίσσεται στην ίδια γεωγραφική θέση. Το μεσαίωνα, για την αντιμετώπιση των εχθρικών επιδρομών από τη θάλασσα, αλλά και εξαιτίας της σημαντικής μείωσης του πληθυσμού και της μορφολογίας του εδάφους (απότομη βραχώδης κλίση), ο οικισμός συμπτύχθηκε σταδιακά σε ένα μέρος από την αρχική του έκταση και συσπειρώθηκε στη θέση του Κάστρου. Έτσι ο Μόλυβος παρουσιάζει ένα δίκτυο από καλντερίμια, όπου τα παλαιότερα κτίρια, κτισμένα σε συνεχή δόμηση, διαμορφώνουν μια συμπαγή και συνεκτική οικιστική ενότητα. Η ύπαρξη ελεύθερων χώρων στον ιστορικό πυρήνα είναι ελάχιστη.
Σημειώνεται εδώ ότι, σε αντίθεση προς άλλα νησιά του Αιγαίου, η παρουσία των Γενοβέζων στη Λέσβο δεν είχε επιδράσεις επάνω στην τοπική αρχιτεκτονική (καμπυλόγραμμες κατασκευές, ημικυκλικά ή οξυκόρυφα τόξα κλπ.) Η ιδιομορφία αυτή οφείλεται οπωσδήποτε στη στενή σχέση που είχε διατηρήσει η Λέσβος με το Βυζάντιο σ’ όλη τη διάρκεια της αυθεντίας των Γατελούζων. Τα περισσότερα οικήματα στο Μόλυβο είναι διώροφα. Αποτελούν κλειστές μονάδες με μικρά ανοίγματα. Τα υλικά δομής είναι η πέτρα και το ξύλο. Η κατακόρυφη φέρουσα κατασκευή είναι πέτρινη, ενώ το ξύλο χρησιμοποιείται στον όροφο για λεπτούς διαχωριστικούς τοίχους, για πατώματα, οροφές κουφώματα. Οι πέτρινοι τοίχοι μένουν συνήθως ανεπίχριστοι και αρμολογούνται με ασβεστοκονίαμα.
Συχνά, όταν ο όροφος είναι ξύλινος, οι τοίχοι προεξέχουν από το περίγραμμα του ισογείου και σχηματίζουν σαχνισιά σε μια ή περισσότερες πλευρές με ίδιες ή διαφορετικές διαστάσεις προεξοχής. Ξύλινα λαξευτά δοκαράκια υποστηρίζουν τα σαχνισιά που μεγαλώνουν συνήθως τον κεντρικό χώρο της κατοικίας. Οι στέγες είναι τετράρριχτες σκεπασμένες με βυζαντινά κεραμίδια. Από το 1965 ο Μόλυβος έχει χαρακτηριστεί σαν διατηρητέος οικισμός. Τα νέα κτίρια, για να εντάσσονται στο ιστορικό πλέγμα, κτίζονται σύμφωνα με ορισμένες καθοριστικές διατάξεις και η Αρχαιολογική Υπηρεσία ασκεί τον έλεγχο εφαρμογής τους.
Η αγορά
Απλώνεται σε δύο δρόμους που συγκλίνουν σε μία μικρή πλατεία. Είναι ο ζωτικός χώρος της οικονομικής ζωής και ταυτόχρονα κέντρο κοινωνικών επαφών και αναψυχής. Οι δρόμοι της αγοράς σκεπάζονται από σαρκίμια (φυλλώματα) στο ύψος όπου τα ισόγεια καταστήματα διαχωρίζονται από την κατοικία, η οποία βρίσκεται στον όροφο.
Δημοτική Πινακοθήκη
Πλούσια συλλογή καλλιτεχνικών έργων που άφησαν αξιόλογοι ζωγράφοι που πέρασαν κατά καιρούς από τον τόπο αυτό.
Το κάστρο
Το κάστρο που στεφανώνει την κωμόπολη, είναι βυζαντινής εποχής και πισκευάστηκε το 1373 απ’ το Φραγκίσκο Γατελούζο. Σε επιβλητικότητα και έκταση είναι το δεύτερο κάστρο της Λέσβου Το Κάστρο είναι το σημείο αναφοράς, γύρω από το οποίο εκτείνεται η πόλη σε σχήμα ημικυκλίου. Μέσα στο ίδιο το Κάστρο μαρτυρείτε παλαιότερα ύπαρξη και άλλων κτισμάτων καθώς επίσης και στοών που έβγαζαν στο επίπεδο της θάλασσας.
Οι εκκλησίες
Κύρια έκφραση της δημόσιας ζωής της πόλης είναι η ενοριακή εκκλησία. Οι έντονες πολιτικοκοινωνικές ζυμώσεις του 18ου αιώνα είχαν επιδράσεις, και επάνω στην εκκλησιαστική αρχιτεκτονική της εποχής. Οι ευεργετικές επιπτώσεις από τη συνθήκη του Κιουτιούκ – Καϊναρτζή στα θέματα λατρείας είχαν σαν αποτέλεσμα ένα πραγματικό οικοδομικό οργασμό κατά τις δύο τελευταίες δεκαετίες του αιώνα.
Από σχετικές μελέτες ερευνητών, προκύπτει ότι οι εκκλησίες της εποχής πρέπει να είχαν κτιστεί στις θέσεις παλαιότερων εκκλησιών. Χαρακτηριστικό δείγμα η βασιλική του Ταξιάρχη που κτίστηκε το 1795 και είναι ένα από τα σημαντικότερα αρχιτεκτονικά μνημεία του Μολύβου. Αλλά και μετά την εθνεγερσία του 1821, η εκκλησιαστική αρχιτεκτονική γνωρίζει ξανά καινούργια ακμή. Διαφαίνονται πια οι νεοκλασικές τάσεις που εισχωρούν στο νησί, όπως στον Άγιο Παντελεήμονα που κτίστηκε το 1844 και είναι έργο του σπουδαιότερου κάλφα και πρωτομαϊστορος της νεοκλασικής περιόδου, του Στρατήγη Καρέκου από την Ανεμώτια.

Οι βρύσες
Χαρακτηριστικά δημόσια κτίσματα που σώζονται στο Μόλυβο, με τις ανάγλυφες επιγραφές. Ενδεικτικά αναφέρουμε την βρύση που υπάρχει στο κτίριο του παλιού Διοικητηρίου(1898) ένα ψηλό ορθογώνιο κτίσμα, φτιαγμένο από καλοπελεκημένη πέτρα, με δύο κρήνες, με πεσσούς και επίκρανα.
Τα ιαματικά λουτρά της Εφταλούς
Σε απόσταση 4 km βορειανατολικά από το Μόλυβο βρίσκεται η Εφταλού, το ησυχαστήριο του Ηλία Βενέζη, με τις όμορφες ακρογιαλιές και την απέραντη θέα προς τη Μ.Ασία. Στην Εφταλού υπάρχει χλωριούχος ραδιενεργός πηγή που προσφέρει τις δυνατότητες ανάπτυξης θεραπευτικού τουρισμού. Λεπτομέρειες για τις πηγές θα βρείτε στην αντίστοιχη σελίδα που παρουσιάζει τις ιαματικές πηγές όλης της Λέσβου.
Δημοτική Βιβλιοθήκη
Ιδρύθηκε το 1863. Περιέχει 9000 τόμους και πολλά βιβλία μεγάλης αξίας. Στεγάζεται στο κτίριο του Δημαρχείου.
Αρχαιολογικό Μουσείο
Στεγάζεται επίσης στο κτίριο του Δημαρχείου.
Το Αρχοντικό των Κράλληδων
Λειτουργεί σαν Σχολή Καλών Τεχνών από την δεκαετία του εξήντα. Οι ξεχωριστές τοιχογραφίες χρονολογούνται από το 1830
Το σπίτι του Αργύρη Εφταλιώτη
Η Αρχαία Μήθυμνα ήταν πόλη αντίπαλη της Μυτιλήνης. Το όνομά της οφείλεται στη Μήθυμνα, κόρη του Μακαρέα και σύζυγο του Λεπετύμνου. Στον πελοποννησιακό πόλεμο ήταν με το μέρος των Αθηναίων. Δεν πήρε μέρος στην αποστασία (428 π.Χ.) από τη συμμαχία των Αθηναίων. Ο Λακεδαιμόνιος ναύαρχος Καλλικρατίδας λεηλάτησε την πόλη το 407 π.Χ. Το 389 π.Χ. ο Αθηναίος Θρασύβουλος κατέλαβε την πόλη αφού νίκησε το Σπαρτιάτη αρμοστή Θηρίμαχο.
Έγινε μέλος της Β’ αθηναϊκής συμμαχίας. Το 167 π.Χ. επεκτάθηκε με την προσάρτηση της πόλης της Άντισσας. Σήμερα σώζονται ελάχιστα τμήματα του τείχους και του λιμανιού, ερείπια του υδραγωγείου και μερικών οικοδομημάτων. Με τις ανασκαφές βρέθηκαν τάφοι, όστρακα από αγγεία κ.ά. Στη Μήθυμνα λατρευόταν ο Διόνυσος και ο Απόλλωνας, αλλά και ο Ερμής και η Άρτεμη. Κατά τη μυθολογία, την κατέλαβε ο Αχιλλέας με τη βοήθεια της Πεισιδίκης, που του ζήτησε να την παντρευτεί. Μετά την κατάληψη όμως της πόλης, ο Αχιλλέας διάταξε και την αποκεφάλισαν.
